21. Niedziela Zwykła – Rok A
1. Czytanie: Iz 22, 19–23
2. Czytanie: Rz 11, 33–36
Ewangelia: Mt 16, 13–20
Jezus z uczniami w Cezarei Filipowej – wydarzenie mobilizujące
1. Pytanie, którego nie można pozostawić innym
Jezus znajduje się z uczniami w okolicach Cezarei Filipowej. To miejsce leżało poza głównym obszarem żydowskim i było naznaczone obecnością różnych religii oraz kultów. Właśnie tam Jezus pyta: „Za kogo ludzie uważają Syna Człowieczego?” Odpowiedzi są różne: Jan Chrzciciel, Eliasz, Jeremiasz, jeden z proroków. Ludzie widzą w Jezusie kogoś wielkiego, ale jeszcze nie rozpoznają, kim naprawdę jest.
Potem pytanie zmienia się: „A wy za kogo Mnie uważacie?” Nie chodzi już o opinię otoczenia. Jezus prowadzi uczniów od tego, co mówią inni, do osobistego wyznania. Wiara nie może pozostać jedynie wiedzą o Jezusie. W pewnym momencie człowiek musi sam odpowiedzieć, kim Chrystus jest dla niego. To pytanie pozostaje otwarte także dzisiaj. Można znać Ewangelię, tradycję i nauczanie Kościoła, a jednak ciągle jeszcze być w drodze do osobistego rozpoznania Chrystusa.
2. „Ty jesteś Chrystus, Syn Boga żywego”
Piotr odpowiada w imieniu uczniów: „Ty jesteś Chrystus, Syn Boga żywego”. To jedno z najważniejszych wyznań wiary w Ewangelii Mateusza. Jezus nie jest tylko prorokiem ani nauczycielem. Jest Mesjaszem – Tym, którego Bóg posłał – oraz Synem Boga żywego. Jezus zwraca jednak uwagę na coś jeszcze: Piotr nie doszedł do tej prawdy jedynie dzięki własnej inteligencji. „Nie objawiły ci tego ciało i krew, lecz Ojciec mój, który jest w niebie.” Wiara jest więc odpowiedzią człowieka, ale wcześniej jest darem. Bóg pozwala człowiekowi zobaczyć w Jezusie więcej, niż można dostrzec tylko ludzkimi oczami.
Piotr rozpoznaje Chrystusa, choć jeszcze nie rozumie wszystkiego. Już kilka wersetów później będzie sprzeciwiał się zapowiedzi krzyża. Jego wiara jest prawdziwa, lecz musi dojrzewać. Także wyznanie wiary nie oznacza, że wszystkie pytania zostały rozwiązane. Jest raczej początkiem coraz głębszego poznawania Chrystusa.
Wiara nie może pozostać jedynie wiedzą o Jezusie. W pewnym momencie człowiek musi sam odpowiedzieć, kim Chrystus jest dla niego.
3. Skała, na której Chrystus buduje Kościół
Jezus odpowiada: „Ty jesteś Piotr – Skała – i na tej skale zbuduję mój Kościół.” Mateusz świadomie zestawia imię Piotra – Petros – ze słowem oznaczającym skałę – petra. Szymon otrzymuje nowe imię i nowe zadanie. Najważniejsze pozostaje jednak zdanie: „zbuduję mój Kościół”. Kościół należy do Chrystusa. To On go buduje. Piotr otrzymuje szczególną odpowiedzialność we wspólnocie uczniów. Katolicka tradycja widzi w tych słowach jeden z podstawowych tekstów dotyczących posługi Piotra i jego następców.
Uderzające jest to, że Chrystus powierza tak wielką odpowiedzialność człowiekowi słabemu. Piotr będzie się bał. Będzie się mylił. Zaprze się Jezusa. Skałą nie staje się dlatego, że jest człowiekiem bez skazy. Jego oparciem pozostaje Chrystus i łaska Boga. Kościół od początku nosi więc w sobie tajemnicze połączenie ludzkiej kruchości i Bożej wierności.
4. Klucze, które służą otwieraniu i zamykaniu
Obraz „kluczy królestwa niebieskiego” przypomina biblijny znak władzy powierzonej zarządcy domu. Piotr otrzymuje odpowiedzialność za wspólnotę Chrystusa. Wyrażenia „wiązać” i „rozwiązywać” należały do języka żydowsko-rabinicznego. Mogły oznaczać różne formy autorytetu religijnego, szczególnie:
– wiążąco rozstrzygać, co jest dozwolone, a co zakazane;
– wyjaśniać naukę i podejmować konkretne decyzje;
– wykluczać kogoś ze wspólnoty albo ponownie do niej przyjmować.
Dlatego tradycja katolicka rozumie te słowa jako przekazanie rzeczywistej kościelnej władzy nauczania i kierowania. Decyzje Piotra nie są rozumiane jako decyzje czysto prywatne; sformułowanie „na ziemi – w niebie” nadaje im szczególne odniesienie do autorytetu Boga.
Posługa Piotra istnieje dla Ewangelii, dla jedności Kościoła, dla ochrony jego nauczania i tradycji oraz otwartości na innych, jeżeli zechcą się do Chrystusa we wspólnocie ochrzczonych przyłączyć.
Może warto w oparciu o tekst z Ewangelii według św. Mateusza na nowo przemyśleć swoją relację do Jezusa i Jego Kościoła.
