Zaczęło się od dwóch autobusów – 100 lat opolskiej komunikacji miejskiej Wochenblatt – Gazeta Niemców w Rzeczypospolitej Polskiej

W tym roku komunikacja miejska w Opole obchodzi wyjątkowy jubileusz – 100-lecie swojego istnienia. Historia miejskich autobusów w stolicy regionu sięga dokładnie 1926 roku i pokazuje, jak przez cały wiek zmieniało się miasto, jego potrzeby i codzienne życie mieszkańców.

Początki w niemieckim Oppeln

Za oficjalny początek komunikacji miejskiej w Opolu uznaje się 19 maja 1926 roku. Tego dnia niemieckie władze miejskie oraz działające w mieście Towarzystwo Turystyczne (Fremdenverkehrsverband e.V.) podpisały umowę o utworzeniu spółki Oppelner Autoverkehrsgesellschaft m.b.H. – Opolskiej Spółki Automobilowej. Dokument sygnowali Konrad Leuschner, reprezentujący miasto oraz Erich Junge, działający w imieniu związku turystycznego. To właśnie ten moment uznaje się za formalny początek zorganizowanej komunikacji autobusowej w Opolu.

W wyniku działań wojennych niemal cały tabor został zniszczony lub utracony. Ocalał tylko jeden, nienadający się do eksploatacji autobus marki Mercedes.

Nowo powstałe przedsiębiorstwo miało świadczyć publiczne usługi przewozowe na terenie miasta. Początkowy kapitał zakładowy wynosił 120 tysięcy marek, z czego aż 110 tysięcy należało do miasta, a pozostałe 10 tysięcy do Towarzystwa Turystycznego. W kolejnych latach kapitał systematycznie zwiększano – najpierw do 180, a potem do 240 tysięcy marek. Od 1933 roku całość udziałów znalazła się już w rękach miasta.

Pierwsza linia: Groszowice – Czarnowąsy

Już w czerwcu 1926 roku uruchomiono pierwszą linię autobusową. Trasa prowadziła z Groszowic, przez Nową Wieś Królewską, do głównego dworca kolejowego, a następnie przez Zakrzów do Czarnowąsów. Obsługiwały ją zaledwie dwa autobusy.

Fotoquellelle: MZK Oppeln

Był to początek nowej epoki w miejskim transporcie. Autobus stawał się alternatywą dla pieszych wędrówek czy prywatnych furmanek, a także ułatwiał dojazd mieszkańcom podopolskich miejscowości.

Rozwój sieci w latach 20. i 30.

Komunikacja rozwijała się szybko. Już w 1927 roku uruchomiono linię numer 2 do miejscowości Kup. Rok później sieć wzbogaciła się o kolejne połączenia. Linia 3 łączyła centrum Opola z Gosławicami. Autobusy ruszały z rynku lub Dworca Wschodniego, a przejazd trwał około 16 minut. Trasa prowadziła przez dzisiejszy plac Kopernika i ulicę Oleską. Linia 4 kursowała do Luboszyc, zatrzymując się po drodze m.in. w Krzanowicach i Kępie. Była to ważna trasa dla mieszkańców północnych obrzeży miasta.

Fotoquellelle: MZK Oppeln

Co ciekawe, rozkłady jazdy i przebiegi tras były już wtedy bardzo elastyczne. Na przełomie lat 1931 i 1932 linia 1 została wydłużona aż do Kup, a linia 2 skierowana do Naroka.

Tabor i wojenne straty

Przed II wojną światową spółka dysponowała około dziesięcioma autobusami, z czego część miała dodatkowe przyczepki. Jej zaplecze stanowiły także garaże przy dzisiejszej ulicy Oleskiej.

W grudniu 1943 roku flota liczyła siedem pojazdów różnych marek: Siemens, Adler, Mercedes-Benz i BMW.

Foto: Arkadiusz Wiśniewski/FB

Rok 1945 przyniósł jednak katastrofę. W wyniku działań wojennych niemal cały tabor został zniszczony lub utracony. Ocalał tylko jeden, nienadający się do eksploatacji autobus marki Mercedes.

Powojenna odbudowa i nowe czasy

Po wojnie Opole znalazło się w nowych granicach Polski, a komunikację miejską trzeba było budować praktycznie od podstaw. W kolejnych dekadach rozwijała się wraz z miastem – powstawały nowe osiedla, zwiększała się liczba mieszkańców i rosło zapotrzebowanie na transport publiczny.

Szczególnie intensywny rozwój przypadł na lata 50., 60. i 70., gdy autobusy stały się podstawowym środkiem codziennego przemieszczania się po mieście.

Dziś komunikacja miejska w Opolu to nowoczesna sieć połączeń, ekologiczne autobusy, elektroniczne bilety i systemy informacji pasażerskiej. Trudno uwierzyć, że wszystko zaczęło się od dwóch pojazdów kursujących między Groszowicami a Czarnowąsami.

Źródło: Zbigniew Bereszyński „Historia komunikacji miejskiej w Opolu do 1997 roku (ze szczególnym uwzględnieniem lat 1953–1997)”, www.mzkopole.pl