Czy trzeba wyjeżdżać daleko, aby odkrywać fascynujące historie? Okazuje się, że nie. Czasem wystarczy spojrzeć na dobrze znaną ulicę, zabytkowy budynek czy niewielką miejscowość z zupełnie innej perspektywy. Właśnie z takiego przekonania narodziło się szkolenie „Małe miasta – wielkie historie”, które zgromadziło pasjonatów historii, kultury i lokalnego dziedzictwa regionu opolskiego.
Historia jest bliżej, niż nam się wydaje
Każda miejscowość, niezależnie od swojej wielkości, ma własną, niepowtarzalną historię. Tworzą ją nie tylko ważne wydarzenia i znane postacie, lecz także codzienne życie dawnych mieszkańców, lokalne tradycje, rodzinne wspomnienia i miejsca, obok których często przechodzimy, nie zastanawiając się nad ich przeszłością.
To właśnie te historie stały się punktem wyjścia do szkolenia „Małe miasta – wielkie historie” dla lokalnych przewodników z regionu opolskiego, zorganizowanego przez Dom Współpracy Polsko-Niemieckiej.
Celem przedsięwzięcia było nie tylko przekazanie uczestnikom wiedzy i praktycznych umiejętności przewodnickich, ale przede wszystkim zachęcenie ich do odkrywania, dokumentowania i popularyzowania lokalnego dziedzictwa kulturowego.
Każde miejsce ma swoją historię. A każda historia zasługuje na to, by ją opowiedzieć.
Od pasji do profesjonalnego oprowadzania
Szkolenie odbywało się w październiku i listopadzie 2026 roku w Opolu i obejmowało łącznie 16 godzin zajęć, podczas których teoria przeplatała się z praktyką.
Pierwszą część, zrealizowaną 15 i 16 października, poprowadziła Bogna Piter, która wprowadziła uczestników w zagadnienia związane z przygotowywaniem i prowadzeniem lokalnych wycieczek. Była to okazja do przyjrzenia się pracy przewodnika nie tylko od strony merytorycznej, ale również organizacyjnej.
Kolejne spotkania, które odbyły się 23 października i 6 listopada, poprowadziła Aneta Lissy-Kluczny. Uczestnicy mieli okazję rozwijać umiejętności opowiadania o historii w sposób ciekawy, angażujący i przystępny dla odbiorców.
Istotnym elementem szkolenia było pokazanie, że dobry przewodnik to nie tylko osoba dysponująca szeroką wiedzą historyczną. To również uważny obserwator, pasjonat i narrator, który potrafi zainteresować słuchaczy, pobudzić ich wyobraźnię i sprawić, że pozornie zwyczajne miejsca nabierają zupełnie nowego znaczenia.

Aneta Lissy-Kluczny prowadziła zajęcia poświęcone sztuce opowiadania o historii w sposób ciekawy i angażujący odbiorców.
Foto: DWPN
Opole jako żywa lekcja historii
Ważnym elementem szkolenia było również praktyczne poznawanie przestrzeni miejskiej. Podczas spaceru po Opolu uczestnicy mogli przekonać się, jak wiele ciekawych opowieści kryje się w architekturze, ulicach i zakątkach miasta.
Nie zabrakło wątków związanych z wielokulturową przeszłością Opola, jego architekturą oraz historiami ludzi, którzy na przestrzeni lat byli związani z miastem. Jedną z przywoływanych postaci był Franz Waxman – światowej sławy kompozytor muzyki filmowej, którego biografia stanowi interesujący punkt wyjścia do opowieści o historii regionu.
Spacer pokazał, jak ważne w pracy przewodnika jest umiejętne łączenie faktów historycznych z ciekawostkami, anegdotami i opowieściami, które pozostają w pamięci odbiorców znacznie dłużej niż same daty.
Każda miejscowość zasługuje na swoją opowieść
Jednym z najważniejszych założeń szkolenia było zwrócenie uwagi na potencjał mniejszych miejscowości regionu opolskiego.
Choć w turystyce często dominują duże miasta i najbardziej rozpoznawalne zabytki, to właśnie niewielkie miejscowości kryją wiele historii, które nie zostały jeszcze szerzej opowiedziane.
Dawne szkoły, kościoły, kapliczki, budynki przemysłowe, lokalne tradycje, opowieści przekazywane z pokolenia na pokolenie – wszystkie te elementy tworzą niezwykle bogatą mozaikę regionalnego dziedzictwa.
W przypadku Opolszczyzny szczególnego znaczenia nabiera również jej wielokulturowa historia, w której przez stulecia przenikały się wpływy śląskie, polskie i niemieckie. Ich ślady do dziś odnaleźć można w architekturze, języku, tradycjach i pamięci mieszkańców.
Szkolenie zachęcało do spojrzenia na te elementy nie tylko jako na świadectwa przeszłości, lecz także jako na wartościowy zasób, który warto chronić, rozwijać i udostępniać kolejnym pokoleniom.
Od zdobytej wiedzy do własnych tras przewodnickich
Szczególnie ważnym rezultatem szkolenia było przygotowanie przez uczestników autorskich tras przewodnickich.
Każdy z nich miał możliwość wykorzystania zdobytej wiedzy w praktyce – od wyboru tematu i opracowania koncepcji trasy, przez zebranie materiałów historycznych, aż po przygotowanie opowieści dostosowanej do przyszłych odbiorców.
Podczas ostatniego spotkania, które odbyło się 6 listopada 2026 roku, uczestnicy prezentowali swoje propozycje, dzieląc się pomysłami i inspiracjami.
Powstałe konspekty tras mają służyć nie tylko ich autorom. Założeniem przedsięwzięcia jest również udostępnienie opracowanych materiałów na stronie internetowej, aby mogły z nich korzystać osoby zainteresowane samodzielnym odkrywaniem historii regionu.
To szczególnie cenny efekt szkolenia, ponieważ zdobyta wiedza nie pozostanie wyłącznie w gronie uczestników, lecz będzie mogła dotrzeć do znacznie szerszego grona odbiorców.

Uczestnicy szkolenia podczas wspólnych zajęć zdobywają wiedzę i rozwijają umiejętności potrzebne do tworzenia autorskich tras przewodnickich.
Foto: DWPN
Ludzie, których łączy pasja
Jednak szkolenie „Małe miasta – wielkie historie” to coś więcej niż 16 godzin zajęć i przygotowane konspekty.
To przede wszystkim spotkania ludzi, którzy chcą poznawać swoje otoczenie, zadawać pytania, odkrywać zapomniane historie i dzielić się nimi z innymi.
Podczas wspólnych zajęć nie brakowało rozmów, wymiany doświadczeń, ciekawych spostrzeżeń i inspirujących pomysłów. Uczestnicy udowodnili, że historia lokalna może być nie tylko przedmiotem badań, ale także źródłem autentycznej fascynacji i zaangażowania.
Takie inicjatywy mają również szczególny wymiar społeczny. Budują więzi z miejscem zamieszkania, wzmacniają poczucie lokalnej tożsamości i zachęcają mieszkańców do aktywnego uczestniczenia w życiu swoich miejscowości.
Koniec szkolenia, początek nowych historii
Choć ostatnie spotkanie już za nami, zakończenie szkolenia nie musi oznaczać końca wspólnej przygody z historią.
Wręcz przeciwnie – zdobyte umiejętności, nawiązane kontakty i przygotowane trasy mogą stać się początkiem kolejnych inicjatyw, spacerów historycznych oraz działań na rzecz popularyzowania lokalnego dziedzictwa.
Organizatorzy kierują serdeczne podziękowania do prowadzących – Bogny Piter i Anety Lissy-Kluczny – za profesjonalizm, zaangażowanie i przekazaną wiedzę, a także do wszystkich uczestników za ich aktywność, otwartość, kreatywność i pasję.
Szkolenie pokazało, że nie trzeba mieszkać w wielkim mieście, aby być otoczonym wielką historią. Wystarczy chcieć ją odkrywać, umieć o niej opowiadać i dostrzegać wartość w tym, co często znajduje się tuż obok nas.
Bo przecież każde miejsce ma swoją historię. A każda historia zasługuje na to, by ją opowiedzieć.
DWPN