Polityka: Liderzy mniejszości niemieckiej rozmawiali z ministrem Tomaszem Siemoniakiem o polsko-niemieckim okrągłym stole

Wczoraj (16 lipca) przewodniczący VdG Rafał Bartek oraz przewodniczący AGDM Bernard Gaida spotkali się z ministrem spraw wewnętrznych i administracji Tomaszem Siemoniakiem. Rozmawiano o przygotowaniach do polsko-niemieckiego okrągłego stołu w kontekście jubileuszu traktatu o dobrym sąsiedztwie i przyjaznej współpracy z 1991 roku.

— W przyszłym roku obchodzić będziemy jubileusz 35-lecia tego traktatu. Wznowione mają być również rozmowy polsko-niemieckiego okrągłego stołu, co zostało zapisane w tzw. planie działania po konsultacjach międzyrządowych z 2 lipca 2024 roku. Właśnie w tym kontekście rozmawialiśmy z ministrem Tomaszem Siemoniakiem, przedstawiając nasze oczekiwania i obawy dotyczące formatu. Nasze obawy wynikają przede wszystkim z tego, jak te prace przebiegały w przeszłości — mówi przewodniczący VdG Rafał Bartek.

v.l.n.r. VdG-Vorsitzender Rafał Bartek, Minister für Inneres und Verwaltung, Tomasz Siemoniak und Vorsitzender der AGDM, Bernard Gaida.
Foto: privat

Dodaje: — Chcemy, aby polsko-niemiecki okrągły stół stał się kołem napędowym dla ważnych dla mniejszości niemieckiej w Polsce tematów. Zależy nam jednak również na tym, aby nie działał na zasadzie symetrii, co w przeszłości się zdarzało i niestety powodowało problemy mniejszości niemieckiej w Polsce.

Istotne różnice

Przypomnijmy: wspomniana przez szefa VdG zasada symetrii sprawiła, że rodziły się ciągłe odniesienia do tego, co może mniejszość niemiecka w Polsce, a czego nie może w kontekście planów drugiej strony. Liderzy mniejszości niemieckiej w tamtym czasie konsekwentnie i merytorycznie podkreślali, wskazując, że są to dwie różne grupy społeczne: mniejszość niemiecka w Polsce oraz Polonia w Niemczech i sytuacja jednej nie może być zależna od sytuacji tej drugiej. Obie mają prawo mieć różne oczekiwania względem rządów i państw.

Rafał Bartek: Chcemy, aby polsko-niemiecki okrągły stół stał się kołem napędowym dla ważnych dla mniejszości niemieckiej w Polsce tematów. Zależy nam jednak również na tym, aby nie działał na zasadzie symetrii, co w przeszłości się zdarzało i niestety powodowało problemy mniejszości niemieckiej w Polsce.

— Dlatego w rozmowie z ministrem Tomaszem Siemoniakiem prosiliśmy o to, aby nowy format, o którym mowa w zeszłorocznym planie działania, rzeczywiście to uwzględniał. To, że grupy te mają prawo mieć różne oczekiwania względem rządów i różne wizje swojej przyszłości, nie ulega wątpliwości, ponieważ w naturalny sposób się od siebie różnią. W jednym przypadku mówimy o autochtonicznej mniejszości narodowej, zakotwiczonej w prawodawstwie międzynarodowym, a w drugim o grupie raczej imigranckiej, która w pewnym momencie zdecydowała się na wyjazd do Niemiec. Wiemy, że w tej grupie polonijnej są osoby, które mają wyłącznie korzenie polskie, ale są i tacy, którzy posiadają korzenie wysiedleńcze lub przesiedleńcze. Na te różnice wskazywaliśmy, aby w przyszłych rozmowach były one brane pod uwagę — podkreśla Rafał Bartek.

Reakcja ministra

Jak do poruszonych kwestii odniósł się minister spraw wewnętrznych i administracji Tomasz Siemoniak?

— Już w przyszłym tygodniu spotka się z ministrem spraw wewnętrznych Niemiec Alexandrem Dobrindtem. Przy tej okazji, po spotkaniu z liderami mniejszości niemieckiej w Polsce, zamierza porozmawiać o odnowieniu idei polsko-niemieckiego okrągłego stołu i umówić się na korespondencję w tym temacie. Według planów polskiego rządu prace okrągłego stołu miałyby być sfinalizowane przed przyszłoroczną czerwcową rocznicą. Gospodarzem najbliższego dużego posiedzenia będzie najprawdopodobniej strona polska, ponieważ ostatnie posiedzenie odbyło się w Niemczech. Najważniejsze jest jednak to, aby rozpocząć pracę — kończy przewodniczący VdG Rafał Bartek.