Jedno z najpiękniejszych barokowych wnętrz w Europie – Sala Maksymiliana na Zamku Książ – pod koniec II wojny światowej zostało poważnie zniszczone. Wówczas zaginęły także dwa monumentalne obrazy olejne Felixa Antona Schefflera. Po 80 latach ich wierne kopie wróciły na pierwotne miejsce.
„To historyczny moment i ważny etap największego remontu Zamku Książ od pół wieku. Reprezentacyjne salony na pierwszym piętrze odzyskają blask z czasów księżnej Daisy” podkreśla Dorota Karolewska, prezes Zamku Książ.
Arcydzieła barokowego wystroju
Oryginalne, pięciometrowe obrazy Felixa Antona Schefflera (1701–1760) powstały w 1732 roku na zamówienie hrabiego Konrada Ernsta Maksymiliana von Hochberga dla nowej barokowej sali we wschodnim portyku zamku.
Były to dzieła „Jowisz i Junona” oraz „Personifikacje czterech pór roku i etapów życia” – dzieciństwa, młodości, dojrzałości i starości – a także „Jowisz strącający Saturna” oraz „Personifikacje czterech epok historii ludzkości”: Złotego, Srebrnego, Brązowego i Żelaznego Wieku.
Sala Maksymiliana z obrazami Schefflera
Foto: Zamek Książ
Przez ponad dwa stulecia obrazy wisiały nad przejściami enfiladowymi w Sali Maksymiliana. „Personifikacje czterech pór roku z Jowiszem i Junoną” znajdowały się nad wejściem do dawnej Sali Czerwonej, obecnie Białej, natomiast „Personifikacje czterech epok z Jowiszem strącającym Saturna” – nad wejściem do Sali Zielonej.
Pod koniec II wojny światowej obrazy zaginęły. Wszystko wskazuje na to, że zostały wywiezione do Związku Radzieckiego.
Dzieła stanowiły integralną część barokowego wystroju zamku. Razem z plafonem autorstwa Schefflera, dekoracjami głowic pilastrów i rzeźbami na Dziedzińcu Honorowym tworzyły spójną narrację inspirowaną „Metamorfozami” Owidiusza.
Kopie wykonane na podstawie archiwalnych fotografii
Nowe kopie obrazów wykonał Zbigniew Jarek na podstawie dokumentacji fotograficznej sporządzonej w 1943 roku na zlecenie konserwatora zabytków prowincji śląskiej Günthera Grundmanna.
„To historyczny moment i ważny etap największego remontu Zamku Książ od pół wieku.”
Dorota Karolewska, prezes Zamku Książ
Cyfrową rekonstrukcję kolorystyczną przygotował Wojciech Szponar pod nadzorem dra hab. Andrzeja Kozieła, profesora Uniwersytetu Wrocławskiego i uznanego badacza twórczości Schefflera. Profesor Kozieł opracował również program prac konserwatorskich, zatwierdzony przez dolnośląską wojewódzką konserwator zabytków Annę Nowakowską, kierującą delegaturą w Wałbrzychu. Wspólnie sprawowali oni nadzór nad realizacją projektu.
Malarz specjalizujący się w kopiach dawnych mistrzów
Zbigniew Jarek jest malarzem i kopistą, członkiem Związku Polskich Artystów Plastyków. Od ponad 50 lat wykonuje kopie obrazów dla instytucji, kościołów i prywatnych kolekcjonerów w Polsce oraz za granicą.
Wali się pałac w Bożkowie: Czy to już ostatni akt historii pałacu?
Czytaj więcej →
Śląski Windsor od kuchni
Czytaj więcej →Dzięki doskonałej znajomości dawnych i współczesnych technik malarskich odtwarza dzieła mistrzów od średniowiecza po XX wiek. Wśród artystów, których prace kopiował, są m.in. Jan i Hubert van Eyck, Jean Fouquet, Albrecht Dürer, Rafael Santi, Pieter Bruegel Starszy, Peter Paul Rubens, Esteban Murillo, François Boucher, Jan Matejko i Henryk Siemiradzki.
O wysokim poziomie jego pracy świadczy również fakt, że wygrał ogólnopolski konkurs na wykonanie kopii portretów skradzionych w 1997 roku z Auli Leopoldyńskiej Uniwersytetu Wrocławskiego. W latach 1998–2001 namalował kopie czterech portretów, które dziś zastępują utracone oryginały.
Magdalena Ilgmann
Schlesien Heute
