Wieża ciśnień w Opolu – arcydzieło niemieckiej inżynierii

Wieża ciśnień w Opolu to jedna z najbardziej charakterystycznych i najpiękniejszych budowli w mieście. Imponujący ceglany budynek harmonijnie wtapia się w zieleń otaczających go drzew i urzeka nie tylko miłośników architektury. Ale jaka historia kryje się za tą budowlą? I do jakiego stylu architektonicznego należy?

Była symbolem czystej wody, dziś jest symbolem historii – opolska wieża ciśnień.
Foto: Wikipedia/Sienio

Eklektyczna architektura

Wieża ciśnień i sąsiednie budynki są w całości wykonane z cegły. Wieża o wysokości 51,3 metra i pojemności 750 tys. litrów służyła do zaopatrywania miasta w wodę przez ponad sto lat.

Pod względem architektonicznym budynek jest utrzymany w stylu neogotyckim i jest uważany za typowy przykład XIX-wiecznego eklektyzmu. Uderzające jest wsparcie górnego zbiornika wody w kształcie wachlarza na znacznie węższej konstrukcji nośnej. Znajdują się tu również ozdobne gzymsy z fryzami, dekorowane ślepe arkady, wystające konsole i misternie zaprojektowane obramowania otworów.

Budowla z historią

W XIX wieku w Opolu mieszkało około 12 tys. osób. Szybko rozwijające się miasto – wówczas część Cesarstwa Niemieckiego – pilnie potrzebowało nowoczesnego wodociągu. W związku z tym w 1888 roku rada miasta zdecydowała się zaciągnąć pożyczki bankowe na sfinansowanie zarówno budowy wieży ciśnień, jak i nowoczesnej sieci wodociągowej.

Przez ponad 100 lat neogotycka wieża ciśnień zaopatrywała Opole w wodę – dziś jest symbolem historii techniki i miejskiej tożsamości.

Prace budowlane rozpoczęły się w 1892 roku i zostały ukończone zaledwie rok później. Po inspekcjach technicznych i dalszych przygotowaniach, wieża została ostatecznie oddana do użytku w 1896 roku. Projekt został opracowany przez architekta Waltera Pfeffera z Halle. System techniczny znacznie wyprzedził swoje czasy – wieża była w niezawodnym użyciu przez ponad 100 lat, od 1896 do 2009 roku.

Znaczenie dla krajobrazu miasta i kultury pamięci

Wieża ciśnień w Opolu jest czymś więcej niż tylko konstrukcją techniczną. Stanowi ważne świadectwo historii miasta i symbolizuje rozwój i urbanizację Opola. Jednocześnie przypomina o niemieckim dziedzictwie architektonicznym regionu.

Historyczny widok wieży ciśnień z 1898 r.
Foto: Wikipedia/Polnische Nationalbibliothek

Wieża jest integralną częścią programu wielu wycieczek po mieście i przyciąga zarówno polskich, jak i niemieckich turystów. Ze względu na swój historyczny status – została uhonorowana polską nagrodą „Zabytek Zadbany” – budynek można zwiedzać tylko raz w roku, podczas Światowych Dni Wody. Wirtualne zwiedzanie jest jednak możliwe w każdej chwili. Miejskie Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej „Wodociągi i Kanalizacja w Opolu Sp. z o.o.” serdecznie do tego zaprasza.

Mikołaj Bartnicki