Od pasierba do złotego dziecka?

6 kwietnia 2026, 05:00 Historia 3

Wspaniały pałac w Turawie potrzebuje wsparcia

Wielu mieszkańców województw śląskiego i opolskiego zna Turawę jako popularne miejsce wypoczynku nad wodą. Niewielu jednak zdaje sobie sprawę, że historia tego miejsca jest równie burzliwa, co malownicza. W latach 1933–1939 wybudowano tu zespół zbiorników retencyjnych mających regulować dopływy Odry. Wówczas projekt znany był jako Turawa-Stausee (Zbiornik Turawa). Oprócz funkcji gospodarczej planowano również stworzenie ośrodka rekreacyjno-wypoczynkowego. Wymagało to przesiedlenia kilku okolicznych wsi położonych w obrębie przyszłego zbiornika.

Perełka

Zanim jednak woda zalała doliny, w Turawie wznosił się pałac należący do szlacheckiej rodziny von Garnier. W 1847 roku hrabia Karl von Garnier zlecił ostateczną rozbudowę pałacu, dostosowując go do potrzeb swojej rodziny. Budynek, harmonijnie wkomponowany w krajobraz dawnego parku, jest jedną z najbardziej urokliwych posiadłości arystokratycznych na terenie dzisiejszej Opolszczyzny. Bogato zdobiona fasada przywodzi na myśl lukrowany tort, a dwie rzeźby koni na frontowych ryzalitach przypominają postacie z dziecięcego pokoju – figlarne, a zarazem symboliczne.

W 1937 roku rodzina von Garnier przekazała pałac na cele społeczne – i tak powstał Dom Dziecka w Turawie. Po II wojnie światowej budynek nadal pełnił funkcję publiczną; przez pewien czas mieścił się w nim nawet Urząd Gminy Turawa. W latach 1964–1965 pałac został wyremontowany i dostosowany do potrzeb mieszkańców domu dziecka. Przez dziesięciolecia dawał schronienie i nowy początek wielu młodym ludziom.

ałac w Turawie dzisiaj. Fot. Catz/ Wikipedia

Upadek po 1989 roku

Po rewolucyjnych zmianach w 1989 roku pałac – jak wiele podobnych obiektów – stracił swojego opiekuna. Kolejni właściciele, często przypadkowi lub kierujący się marzeniem o szybkim zysku, nie byli w stanie udźwignąć wysokich kosztów utrzymania i remontu. Zadłużenie, zaniedbania i brak wizji doprowadziły do postępującej degradacji budowli.

Pałac w Turawie to nie tylko cenny zabytek – to miejsce z duszą, z fascynującą, częściowo nieodkrytą historią.

Pałac w Turawie miał jednak szczęście – jego lokalizacja uchroniła go przed całkowitym zniszczeniem i grabieżą. W ostatnich latach opolski YouTuber Roman Stark zwrócił uwagę opinii publicznej na tragiczny los pałacu, nagłośnił sprawę i zadbał o jego ochronę. Dzięki jego staraniom pałac nie wpadł w ręce tzw. „miłośników sztuki”, którzy często niszczą więcej, niż ratują.

Pierwsza licytacja we wrześniu

We wrześniu zeszłego roku odbyła się pierwsza licytacja pałacu w Turawie. Niestety nie udało się znaleźć nabywcy na ten wyjątkowy zabytek. Szkoda, ponieważ nieruchomość obejmuje ponad 7,3 hektara ziemi, wliczając pałac, park i zabudowania gospodarcze. Cena wywoławcza wyniosła niecałe 1,5 miliona złotych – kwota więcej niż symboliczna, biorąc pod uwagę historię, wielkość i potencjał obiektu.

Wsparcie dla nowego właściciela

Z całego serca zachęcam do zainteresowania się tą niezwykłą posiadłością. Pałac w Turawie to nie tylko cenny zabytek – to miejsce z duszą, z fascynującą, częściowo nieodkrytą historią. Głęboko wierzę, że jeśli znajdzie się pełen pasji i zaangażowania nowy właściciel, lokalne władze i społeczność będą go wspierać i wspólnie działać na rzecz ratowania tego zabytku.

Zainteresowane osoby mogą również skontaktować się ze mną, na przykład w celu nawiązania kontaktu z instytucjami zajmującymi się ochroną zabytków lub uzyskania funduszy na renowację. Obecnie kluczowe jest, aby jak najwięcej osób dowiedziało się o niepewnej sytuacji pałacu w Turawie. To miejsce ma ogromny potencjał i czeka na kogoś, kto tchnie w nie nowe życie. To, co dziś uważa się za „niekochane dziecko”, może stać się „złotym dzieckiem” Śląska Opolskiego – przykładem, dlaczego warto wierzyć w drugie życie zabytków.

Kontakt z autorem i społecznym konserwatorem zabytków Maciej Mischok: maciej.mischok@gmail.com

Link do strony internetowej: https://www.schlesien-heute.de/

Maciej Mischok

Frauenfragen 31.03.2026 – Razem, nie samotnie – bohaterki wsi
Poprzedni artykuł

Frauenfragen 31.03.2026 – Razem, nie samotnie – bohaterki wsi

Mazurskie cmentarze przedwojenne
Następny artykuł

Mazurskie cmentarze przedwojenne