W naszej serii Niemieckie mniejszości w Europie spoglądamy poza granice i przyglądamy się temu, co porusza niemieckie mniejszości w całej Europie.
100 lat Stowarzyszenia Książki
Stowarzyszenie Bibliotek Niemieckich w Danii może poszczycić się bogatą historią – niedawno obchodziło setną rocznicę istnienia. Organizacja, pełniąca funkcję centralnej instytucji bibliotecznej, prowadzi kilka bibliotek i bibliotek szkolnych oraz dwa bibliobusy, które regularnie kursują po regionie.
Podczas uroczystości jubileuszowych w bibliotece centralnej w Apenrade Johannes Callsen, pełnomocnik ds. mniejszości narodowych kraju związkowego Szlezwik-Holsztyn, podkreślił, że działalność stowarzyszenia stanowi niezastąpiony wkład w różnorodność kulturową regionu. Stwierdził, że niemieckie biblioteki są dziś czymś więcej niż tylko miejscami do czytania – coraz częściej stają się przestrzeniami spotkań językowych i kulturowych.
W dowód uznania Callsen wręczył stowarzyszeniu dyplom honorowy podpisany przez premiera – gest tradycyjnie okazywany w Szlezwiku-Holsztynie instytucjom obchodzącym setną rocznicę istnienia. Zarówno kraj związkowy, jak i rząd federalny od wielu lat wspierają finansowo stowarzyszenie. Obecne finansowanie opiera się na umowie zawartej między państwem a Stowarzyszeniem Niemców w Szlezwiku Północnym na lata 2025–2028.
Źródło: schleswig-holstein.de
Bibliobus – znak rozpoznawczy stowarzyszenia.
Foto: Pimvantend/Wikimedia Commons
Nowe miejsce pamięci w Czechach
W połowie września w czeskiej miejscowości Schwarzwasser (Černá Voda) odsłonięto tzw. „Kamień Pojednania” – czesko-niemiecki pomnik upamiętniający burzliwą i często bolesną historię miejscowości oraz jej mieszkańców.
Inicjatywa wzniesienia kamienia wyszła od Ziomkostwa Powiatu Schwarzwasser, które również sfinansowało przedsięwzięcie. Burmistrz Zdeněk Beťák podkreślił, że pomnik ma upamiętniać wszystkich, którzy mają korzenie w Schwarzwasser – zarówno Niemców żyjących tu od pokoleń, jak i nowych obywateli czeskich.
– Pojednanie nie oznacza zapomnienia, lecz zrozumienie przeszłości jako więzi – zaznaczył.
Hermann Baur, przedstawiciel lokalnej grupy wsparcia społeczności w Schwarzwasser, dodał, że kamień symbolizuje wzajemne zrozumienie i ludzką więź. Po uroczystym odsłonięciu i poświęceniu pomnika przez dziekana Kotlářa odbył się wzruszający koncert, podczas którego po raz pierwszy wspólnie zabrzmiały czeski i niemiecki hymn narodowy – mocny symbol pojednania w praktyce.
Źródło: Landesecho.cz
Finanse w centrum uwagi
Konieczność zapewnienia stabilnego wsparcia państwowego podkreślono podczas niedawnego posiedzenia organizacji parasolowej Niemców w Rumunii. Konferencji przewodniczył dr Paul Jürgen Porr, przewodniczący DFDR. W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele wszystkich pięciu forów regionalnych, poseł DFDR Ovidiu Ganţ, podsekretarz stanu w Ministerstwie Stosunków Międzyetnicznych Thomas Șindilariu oraz nowa przewodnicząca Grupy Roboczej Niemieckich Organizacji Młodzieżowych Corina Stănese.
Ganţ poinformował o decyzji Grupy Parlamentarnej Mniejszości Narodowych o przystąpieniu do koalicji rządzącej, co ma umożliwić skuteczniejszą realizację ich interesów. Ostrzegł też przed nadchodzącymi cięciami budżetowymi i projektem ustawy partii USR, przewidującym zmniejszenie liczby posłów do 300 oraz wprowadzenie dla mniejszości narodowych takiego samego progu wyborczego jak dla partii politycznych – co w praktyce mogłoby pozbawić je reprezentacji parlamentarnej.
Tematy te były również poruszane podczas wizyty prezydenta Nicușora Dana w Berlinie, gdzie spotkał się z prezydentem federalnym Frankiem-Walterem Steinmeierem i kanclerzem Friedrichem Merzem. Ganţ podziękował także dr. Berndowi Fabritiusowi, pełnomocnikowi rządu federalnego ds. przesiedleńców i mniejszości narodowych, za jego stałe wsparcie.
Podsekretarz stanu Șindilariu zwrócił uwagę na ryzyka związane z proponowanymi zmianami oraz trudności w zabezpieczeniu finansowania. Pomimo obecnych 10-procentowych cięć budżetowych, DFDR przewiduje możliwość oszczędności sięgających nawet 40% do 2026 roku, którym należy zawczasu przeciwdziałać.
Źródło: siebenbuerger.de
Dr Paul Jürgen Porr.
Foto: DFDR
Wybitni Niemcy uhonorowani
W Rosji po raz kolejny wręczono odznaczenia honorowe osobom pochodzenia niemieckiego, które wyróżniły się wyjątkowymi osiągnięciami. W tym samym czasie odbyły się obchody 15-lecia konkursu „Wybitni Niemcy Rosji”.
Uroczysta gala wręczenia nagród odbyła się 20 września w Pałacu Kultury w Moskwie. Od momentu powstania w 2010 roku konkurs uhonorował osoby, które wniosły szczególny wkład w rozwój nauki, kultury, edukacji, życia społecznego i sportu. Przez 15 lat wyróżniono ponad stu laureatów z 20 regionów Rosji.
W tym roku, podobnie jak w latach poprzednich, przyznano nagrody w kategoriach nazwanych na cześć wybitnych postaci rosyjsko-niemieckiego pochodzenia – m.in. Anny German, Borisa Rauschenbacha i Rudolfa Pljugfeldera. Dodano też dwie nowe kategorie: ochrona dziedzictwa kulturowego oraz wzmacnianie ruchu awangardowego rosyjskich Niemców.
Występy muzyczne i artystyczne – m.in. Nowej Orkiestry Moskiewskiej i zespołu folklorystycznego Volkskarussell – stworzyły świąteczną atmosferę. Dwujęzyczna uroczystość upamiętniła także 80. rocznicę zwycięstwa w II wojnie światowej.
Źródło: rusdeutsch.ru
Ukraińscy Niemcy w portrecie
Cyfrowa wersja popularnej wystawy „Niemcy na Ukrainie: historia i kultura” jest już dostępna na stronie internetowej Niemców na Ukrainie. Prezentacja online pozwala zainteresowanym na całym świecie prześledzić rozwój historyczny i wkład kulturowy niemieckiej mniejszości w tym kraju.
Wystawa powstała na podstawie koncepcji i tekstów dr. Alfreda Eisfelda, uznanego historyka i badacza dziejów Niemców w Imperium Rosyjskim, Związku Radzieckim i państwach WNP.
Historia Niemców na Ukrainie sięga wielu wieków – powiązania dynastyczne i gospodarcze z regionami niemieckimi istniały już od X wieku. Od XVIII stulecia liczni niemieccy osadnicy przybywali, tworząc kolonie w regionie Morza Czarnego, na Krymie, Wołyniu, a także w Ukrainie Wschodniej i Karpackiej. XX wiek przyniósł jednak poważne zakłócenia w pokojowym współistnieniu, zwłaszcza w czasie obu wojen światowych.
Dzień Pamięci, obchodzony 28 sierpnia, upamiętnia deportację Niemców z Ukrainy. W tym roku w berlińskim Czerwonym Ratuszu (Rotes Rathaus) odbyła się uroczystość, podczas której ponad 300 gości mogło obejrzeć wystawę w języku niemieckim i ukraińskim.
Źródło: deutsche.in.ua
